Είναι η διαδικασία κατά την οποία όλα τα φυσικά ή νομικά πρόσωπα που έχουν εμπράγματο ή άλλο εγγραπτέο δικαίωμα σε ακίνητο υποχρεούνται να υποβάλουν δήλωση του δικαιώματος τους στο Εθνικό Κτηματολόγιο με σκοπό την προστασία και την κατοχύρωσή του. Η δήλωση αφορά στο δικαίωμα επί του ακινήτου και όχι στο ακίνητο. Για το λόγο αυτό η δήλωση γίνεται από αυτόν που έχει δικαίωμα στην οριζόντια, στην κάθετη ιδιοκτησία ή το αυτοτελές ακίνητο.